Bạn đang ngồi giữa nhà, tiếng sấm nổ ngoài cửa sổ, con bạn co lại, ôm chặt lấy chân bạn, mặt tái đi, tay bịt tai và mắt mở to, không chịu rời chỗ. Bạn muốn làm con bình tĩnh trở lại mà không phải quát, không cần bế con chạy vào buồng tối. Ba mẹo dùng đèn pin chiếu lên trần nhà sẽ giải quyết được phần lớn tình huống bé mẫu giáo sợ tiếng sấm, nếu bạn làm đủ từng bước và giữ nhịp thật chậm.
Chuẩn bị chiếc đèn pin và góc phòng trước khi trời chuyển mưa
Bạn cần một chiếc đèn pin nhỏ, loại dùng 2 viên pin tiểu, đường kính chùm sáng khoảng 5 cm khi chiếu cách trần 2 mét, ánh sáng trắng hoặc vàng đều được, miễn không chói vào mắt con. Đặt nó ở ngăn kéo phòng khách hoặc kệ thấp gần nơi cả nhà hay ngồi. Chuẩn bị thêm một cuốn sách ảnh bìa cứng khoảng 20 trang có hình con vật quen, và một chiếc gối nhỏ để con ôm. Trước cơn mưa 15 đến 20 phút, bạn dọn bớt hai thứ gây ồn trong phòng: vô tuyến và quạt cây chạy tốc độ lớn. Đặt con ngồi ở vị trí quen, cách tường ít nhất 1 mét, quay mặt vào khoảng trần trống rộng khoảng 1 mét vuông. Đây là khoảng trần tuyệt đối không có bóng đèn treo, không có quạt trần đang quay, để chùm sáng chiếu lên không bị cắt vụn. Dấu hiệu bạn làm đúng: con nhìn lên trần tìm chỗ sáng khi bạn vừa bật đèn. Dấu hiệu làm sai: bạn chiếu thử khi con đang mải ăn hoặc đang buồn ngủ, con sẽ chẳng thèm để ý, và đến lúc sấm thật thì đèn pin mất hiệu lực.
Chiếu chùm sáng lên trần 3 lần và giữ chùm sáng đứng yên mỗi lần 10 giây
Trước khi trời mưa, bạn bật đèn, chiếu chéo lên trần một góc khoảng 45 độ, giữ tay thật chắc để vòng sáng đứng yên trên trần đúng 10 giây rồi tắt. Lặp đúng 3 lần mỗi lần cách nhau khoảng 20 giây, và mỗi lần bạn vừa tắt vừa nói nhỏ: “Sáng tắt rồi, tối rồi, lại sáng này.” Lần thứ tư, chiếu vào cùng vị trí trần và giữ nguyên 30 giây, không tắt, để con quen mắt với một điểm sáng ổn định. Dấu hiệu đúng: sau khoảng 2 phút, con lấy tay chỉ lên vòng sáng, hoặc miệng nói lặp lại từ “sáng”. Dấu hiệu sai: bạn vừa chiếu vừa vung đèn loạn xạ khắp nhà, con sẽ chuyển từ sợ sấm sang sợ cả tiếng bạn hét khi con nhìn theo vết sáng. Cũng không chiếu thẳng lên tường lúc con đang đứng sát tường, vì ánh sáng hắt lại rất chói mắt trẻ nhỏ.
Bắt nhịp thở 4 giây hít vào và 6 giây thở ra khi tiếng sấm đến gần
Khi có tiếng sấm thật, bạn ôm con ngồi xuống, tay trái giữ đèn pin chiếu lên trần, tay phải đặt nhẹ lên lưng con rồi nói: “Mình thở theo vòng sáng nhé.” Bạn hít vào bằng mũi đếm chậm 4 giây, thở ra bằng miệng đếm 6 giây, đúng 5 vòng liên tiếp, tức khoảng 50 giây. Đồng thời mắt con hướng theo vòng sáng trên trần và miệng con bắt chước đếm theo bạn. Đếm 5 vòng xong nếu tiếng sấm còn, bạn lặp thêm 5 vòng nữa, tối đa 3 lần, tức khoảng 2 phút rưỡi, rồi đổi sang hoạt động khác. Để đúng nhịp 4 và 6 giây, bạn đếm theo nhịp gõ ngón tay xuống sàn, mỗi giây một lần gõ, khớp với tiếng sấm vừa tắt. Dấu hiệu đúng: vai con hạ xuống, hơi thở ra dài hơn hơi thở vào, con chịu để tay bạn trên lưng. Dấu hiệu sai: bạn đếm quá nhanh, dưới 3 giây mỗi nhịp, con sẽ thở dồn dập và càng hoảng; hoặc bạn cố bắt con đếm trong khi con khóc, lúc đó con không nghe nổi lời bạn nói.
Đổi trò sau mỗi 90 giây bằng cách chiếu hình con vật lên trần
Sau khoảng 90 giây, tiếng sấm thường ngắt quãng vài phút. Đây là lúc bạn chuyển trò: dùng đèn pin chiếu lên đúng chỗ trần quen thuộc, còn tay bạn kẹp một hình cắt bằng giấy bìa hình con thỏ hoặc con mèo, kích thước khoảng 5 cm, chắn trước đèn sao cho bóng hình in lên trần cao chừng 20 cm. Chiếu 3 hình khác nhau, mỗi hình giữ khoảng 20 giây, đổi hình chậm rãi để con kịp nhận ra. Mỗi lần đổi, bạn hỏi con “con gì đây” và chờ con đáp. Đặt cuốn sách ảnh bên cạnh, mở đúng trang có hình con vật vừa chiếu lên trần để con nối bóng trên trần với hình trong sách, làm khoảng 3 lần là được. Dấu hiệu đúng: con cười, giơ tay lên bắt bóng. Dấu hiệu sai: bạn chiếu hình quá nhỏ hoặc chiếu nhanh, con không kịp nhìn, sẽ quay lại nghe tiếng sấm và òa lên. Lưu ý: không chiếu hình lên cùng một chỗ với chùm sáng lúc nãy, tránh làm con rối mắt.
Chỗ dễ sai và cách chữa khi con đã quen với đèn pin
Lỗi thứ nhất là bạn biến đèn pin thành phần thưởng: con khóc thì bạn đưa đèn, con nín thì bạn cất, thành ra đèn trở thành thứ con đòi mỗi lần trời chuyển. Cách chữa: chỉ bật đèn khi có sấm thật hoặc khi con chủ động nhắc đến trò chơi, bật tối đa 3 lần trong một buổi mưa, mỗi lần không quá 90 giây, sau đó cất đèn vào đúng ngăn kéo cũ, không để con tự lấy. Lỗi thứ hai là bạn để đèn pin trong tay con suốt buổi tối, con bật tắt liên tục, đèn nóng và pin hết nhanh, đến lúc sấm to thì đèn tắt ngóm. Cách chữa: kiểm tra pin mỗi tuần một lần bằng cách bật 5 giây xem sáng có đều không, thay pin khi chùm sáng yếu đi rõ rệt; đặt quy định đèn chỉ do người lớn cầm, con được chỉ tay vào chỗ sáng. Nếu sau 2 tuần áp dụng đủ 5 bước mà con vẫn khóc dữ dội mỗi lần sấm, ăn ngủ kém hơn, hoặc sợ cả tiếng động nhỏ khác trong nhà, bạn nên đưa con đi khám để được đánh giá kỹ; các bước trên chỉ là cách chăm tại nhà chứ không thay thế việc thăm khám khi có dấu hiệu bất thường.
Câu hỏi thường gặp
Bé mẫu giáo sợ tiếng sấm thì nên bật đèn pin màu gì?
Ánh sáng trắng hoặc vàng đều được, miễn chùm sáng không chói vào mắt bé. Loại đèn pin nhỏ dùng 2 viên pin tiểu, đường kính chùm sáng khoảng 5 cm khi chiếu cách trần 2 mét là phù hợp nhất.
Có nên để bé tự cầm đèn pin khi trời mưa không?
Không nên. Bé bật tắt liên tục sẽ làm đèn nóng, hết pin nhanh, đến lúc sấm to thì đèn tắt ngóm. Quy định đèn chỉ do người lớn cầm, bé được chỉ tay vào chỗ sáng.
Áp dụng bao lâu thì bé hết sợ tiếng sấm?
Thông thường sau 2 tuần làm đủ 5 bước, bé sẽ quen dần. Nếu sau 2 tuần mà bé vẫn khóc dữ dội, ăn ngủ kém hoặc sợ cả tiếng động nhỏ khác, bạn nên đưa bé đi khám để được đánh giá kỹ.
Đọc thêm: Chăm trẻ ốm tại nhà: đo nhiệt độ và bù nước sao cho đúng
