Đầu tháng Chạp năm ngoái, nhà tôi ở một quận ven Hà Nội. Chồng tôi làm kỹ thuật cho xưởng in, lương tháng 14 triệu, thưởng Tết thêm một khoản. Tôi bán hàng online tại nhà, tháng được 6 đến 8 triệu, lúc có lúc không.
Hai đứa con, đứa lớn học lớp 4, đứa nhỏ chuẩn bị vào lớp 1. Tối Chủ nhật, sau khi cho hai đứa đi ngủ, anh lôi cuốn sổ ra bàn. Anh nói năm nay phải làm cho tử tế.
Anh viết một bảng: tiền học 2 triệu 500, tiền sữa 1 triệu 200, điện nước 1 triệu 800, tiền ăn 6 triệu, xăng xe điện thoại 1 triệu, biếu ông bà nội ngoại 3 triệu dịp Tết, mua sắm Tết 5 triệu, lì xì 2 triệu, dự phòng 2 triệu. Cộng trừ một hồi, anh ngồi im rất lâu.
Đêm đó anh mất ngủ
Anh trằn trọc. Sáng hôm sau kêu nóng ruột, ăn nửa bát cơm thì bỏ. Tôi tưởng anh cảm. Hóa ra không phải.
Cả tuần đó, ăn xong là anh ôm bụng. Bụng trên nóng, ợ hơi liên tục, có hôm đau quặn. Anh vẫn đi làm, nhưng về đến nhà là nằm. Đêm thứ tư, tôi bảo: anh xem lại cái kế hoạch đi, không phải tại cơm đâu.
Nói thật, tôi cũng có phần. Tôi ham mua đồ Tết, thấy shop nào sale cũng nhấp vào. Riêng quần áo cho hai đứa đã gần 3 triệu mà chưa chắc mặc được mấy lần.
Anh nhìn con số đó, mặt đỏ lên, nói một câu tôi nhớ mãi: “Anh không lo được thì anh thấy mình vô dụng”. Căng thẳng nằm ở đó, không nằm ở con số.
Sửa lại cách làm
Đêm hôm sau, hai vợ chồng ngồi lại. Tôi đề nghị chia ba cột: tiền chắc chắn phải chi, tiền co giãn được, tiền để riêng phòng ốm đau. Anh đồng ý ngay.
Cách làm đơn giản. Anh ghi ra giấy nháp trước, tôi xem lại, chỗ nào vượt thì bảo nhau cắt.
- Tiền học, sữa, thuốc men: giữ nguyên.
- Tiền ăn: từ 6 triệu xuống 5 triệu, bớt ăn ngoài.
- Mua sắm Tết: từ 5 triệu xuống 3 triệu.
- Lì xì: giữ 2 triệu nhưng chia phong bì nhỏ.
- Dự phòng: để 2 triệu trong phong bì riêng, không ai được tiêu.
Làm xong, anh nhẹ cả người. Nhưng lần đầu tôi làm hỏng. Tôi tính tiền ăn 5 triệu mà quên tiền gas và gửi xe, cuối tháng hụt 600 nghìn, phải rút từ phong bì dự phòng. Anh cười, bảo coi như học phí.
Bụng anh đỡ
Anh không uống thuốc, cũng chưa đi khám. Cái chính là anh bớt nghĩ. Anh ăn sáng đầy đủ hơn. Trước kia anh hay nhịn rồi uống cà phê đặc, giờ ăn bát mì hoặc cơm rang với trứng rồi mới đi làm.
Tối ăn xong, anh đi bộ quanh khu 20 phút, vừa đi vừa nghe điện thoại. Bớt cà phê từ ba ly xuống một ly. Hai tuần sau, mấy cơn đau lúc ăn xong giảm hẳn, anh ngủ được.
Tôi rút ra vài thứ về căng thẳng với dạ dày. Căng thẳng kéo dài làm bụng khó chịu hơn, nhiều người tưởng mình ăn phải đồ lạ. Nhưng đây là chuyện thói quen thôi, tôi không dám nói thay ai.
Mấy thứ nhà tôi giữ lại
Thứ nhất, bảng chi tiêu làm vào cuối tuần, làm chung. Không ai làm một mình rồi đưa cho người kia xem như bản án.
Thứ hai, mỗi tuần dành 15 phút xem lại, có gì vượt thì điều chỉnh. Đừng để cuối tháng mới tá hỏa.
Thứ ba, chuyện tiền nong bàn vào buổi sáng hoặc đầu giờ tối, không bàn lúc gần đi ngủ. Nghe nhỏ, nhưng nhà tôi thấy khác hẳn.
Nếu trong nhà có ai bụng dạ khó chịu kéo dài, đau nhiều, sụt cân, đi ngoài ra máu, hoặc nôn nhiều thì đừng tự chữa ở nhà. Nên đi khám để biết rõ nguyên nhân. Cái đó tôi nói thật lòng, vì nhà tôi cũng từng chủ quan.
Cuốn sổ chi tiêu của anh vẫn nằm trên nóc tủ, mỗi tháng ghi thêm một trang. Tiền nong vẫn chật vật, Tết năm nay chắc cũng không dư dả. Nhưng anh ăn được cơm, ngủ được, sáng dậy pha trà cho cả nhà. Với tôi thế là đủ.
Câu hỏi thường gặp
Căng thẳng có gây đau dạ dày không?
Trong bài, chồng tôi bị bụng trên nóng, ợ hơi liên tục, có hôm đau quặn sau khi ăn, kéo dài cả tuần sau đêm mất ngủ vì chuyện tiền nong. Khi hai vợ chồng ngồi lại chia ba cột chi tiêu và anh bớt nghĩ, mấy cơn đau giảm hẳn sau hai tuần. Tuy vậy, nếu đau nhiều, sụt cân, đi ngoài ra máu hoặc nôn nhiều thì nên đi khám để biết rõ nguyên nhân.
Lập bảng chi tiêu Tết cho gia đình nên bắt đầu từ đâu?
Nhà tôi làm bảng vào cuối tuần và làm chung, chia ba cột: tiền chắc chắn phải chi, tiền co giãn được, tiền để riêng phòng ốm đau. Anh ghi ra giấy nháp trước, tôi xem lại, chỗ nào vượt thì bảo nhau cắt, ví dụ tiền ăn từ 6 triệu xuống 5 triệu và mua sắm Tết từ 5 triệu xuống 3 triệu. Mỗi tuần dành 15 phút xem lại để điều chỉnh, đừng để cuối tháng mới tá hỏa.
Vợ chồng nên bàn chuyện tiền nong lúc nào?
Nhà tôi rút ra là nên bàn vào buổi sáng hoặc đầu giờ tối, không bàn lúc gần đi ngủ. Tối Chủ nhật sau khi cho hai đứa đi ngủ, anh lôi cuốn sổ ra bàn rồi trằn trọc mất ngủ, sáng hôm sau ăn nửa bát cơm thì bỏ. Từ khi đổi sang bàn sớm hơn và làm chung, không ai đưa bảng cho người kia xem như bản án, mọi chuyện nhẹ hơn hẳn.
